Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Çözümleri Ağı (SDSN) tarafından hazırlanan “2025 Avrupa Sürdürülebilir Kalkınma Raporu” geçtiğimiz günlerde yayınlandı. Bu rapor, 41 ülkenin Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SDG) performansını değerlendiriyor ve genel gidişat hakkında bize önemli bilgiler veriyor.
2025 yılı raporunda Türkiye, SDG endeks sıralamasında 59,1 puanla 34’üncü sırada yer alıyor. Değerlendirmeye alınan ülkeler bazında maalesef son sıradayız. Bu da bize sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşmak için daha çok mesafe kat etmememiz gerektiğini açıkça gösteriyor. Türkiye’nin puanı, 2024 yılına göre bir artış gösterse de bu artış, sürdürülebilir kalkınma adına ne yazık ki yetersiz kalıyor.
Finlandiya, 81,1 puanla beş yıldır zirvede yer alırken, onu Danimarka ve İsveç izliyor. Kuzey Avrupa ülkeleri sürdürülebilirlik alanında liderliği ele almış durumda.
Eşitsizliklerin azaltılması: Türkiye’nin en büyük sorunu
Türkiye açısından rapordaki en dikkat çeken noktalardan biri, “Eşitsizliklerin Azaltılması” (SDG 10) başlığında yaşadığımız sorunlar ve bu sorunların giderek daha da derinleşiyor olması. Türkiye, bu alanda ciddi sıkıntılarla karşı karşıya. Bu hedef hem ülkeler içindeki hem de ülkeler arasındaki eşitsizlikleri ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Ancak, Türkiye bu konuda oldukça geride kalmış durumda.
İnsanlar arasındaki eşitsizlikler, toplumsal huzursuzluğu artırmanın yanı sıra ekonomik kalkınma açısından da engel oluşturur. Türkiye’nin bu eşitsizlikleri ortadan kaldırmak için güçlü adımlar atması gerektiği ise açık bir gerçek.
Birini geride bırakma endeksi: Türkiye’nin durumu
Aynı raporda, ülkelerdeki eşitsizlikleri ölçmek amacıyla kullanılan LNOB Endeksi (Leave No One Behind – Birini Geride Bırakma Endeksi) de yer alıyor. Türkiye, bu sıralamada 45,8 puanla yine 34’üncü sırada bulunuyor. Ülkemizin eşitsizlikleri giderme noktasında ciddi bir gerilik yaşadığını burada da görmüş oluyoruz. Endeks sıralamasında Norveç, 86,4 puanla birinci sırada yer alırken, Türkiye’nin bu eşitsizlikleri gidermek ve “geride kimseyi bırakmama” ilkesini hayata geçirmek için daha fazla çaba sarf etmesi gerektiği açık bir şekilde ortada.
Sonuç: Daha fazla çalışma ve birlik gerekli
Bu rapor, Türkiye’nin Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerine ulaşabilmesi için ciddi bir yol kat etmesi gerektiğini gösteriyor. Verilere baktığımızda, ülkemizde Sıfır Açlık, Eşitsizliklerin Azaltılması, Sorumlu Üretim ve Tüketim, İklim Eylemi gibi önemli alanlarda gerileme yaşandığını görüyoruz. Ancak, Türkiye’nin sürdürülebilir kalkınma yolunda kaydettiği ilerleme yavaş olsa da atılacak doğru adımlar ve özellikle halkın bilinçlenmesi ile bu durumu değiştirmek mümkün.
Hükümetlerin yanı sıra, iş dünyası ve sivil toplum kuruluşlarının da bu alandaki katkıları son derece önemli. Birlikte hareket etmek, daha güçlü bir toplumsal iş birliği sağlamak ve sürdürülebilirlik alanında sağlam adımlar atmak, ülkemizi sürdürülebilir kalkınma yolunda daha ileriye taşıyacaktır. Ancak bu, yalnızca politikacıların değil, toplumun tüm kesimlerinin katkı sağlamasıyla mümkün olabilir. Bu şekilde her bireyin eşit fırsatlara sahip olduğu, adaletin ve huzurun hüküm sürdüğü bir toplumda ferah içinde yaşayabiliriz.
(Yazıyla ilgili görüş ve düşüncelerinizi [email protected] adresine göndererek yazarımızla paylaşabilirsiniz.)
